Zitting politierechter

Afgelopen vrijdag was ik in de rechtbank van Arnhem om zittingen van de politierechter bij te wonen.

♦ Een politierechter is een alleensprekende rechter die minder ernstige strafzaken behandeld. Dit kunnen overigens wel misdrijven zijn. Een politierechter kan ten hoogste vonnissen tot een jaar gevangenisstraf opleggen.

Helaas werden veel zaken bij verstek behandeld.

♦ Indien een verdachte niet komt opdagen op de terechtzitting, onderzoekt de rechtbank of de dagvaarding geldig is uitgereikt op straffe van nietigheid. Als de dagvaarding inderdaad geldig is uitgereikt en het is niet per se noodzakelijk dat de verdachte aanwezig is bij de behandeling van diens zaak, dan kan de rechtbank bevelen dat verstek wordt verleend. Dit houdt in dat de strafzaak buiten de aanwezigheid van de verdachte behandeld wordt en deze zodoende veroordeeld kan worden.

Maar niet getreurd: ik heb twee zittingen mogen bijwonen waarbij de verdachten wél kwamen opdagen. In deze blog bespreek ik één van die zittingen.

Een zitting begint altijd met het controleren van de gegevens van de verdachte. De rechter vraagt om zijn gegevens op te noemen zodat vast staat dat hij de beoogde verdachte is. Vervolgens wijst de rechter de verdachte erop dat hij goed moet opletten wat er gezegd wordt en verleent hij hem de cautie.

♦ De cautie is de mededeling aan de verdachte dat deze het recht heeft om te zwijgen.

fbfbfgndf new

Rijden onder invloed van alcohol (artikel 8 Wegenverkeerswet 1994)
Verdachte, een 60-jarige man, staat terecht omdat hem wordt verweten op 8 mei 2016 auto te hebben gereden onder invloed van alcohol. Verdachte zou bij een alcoholcontrole 285 microgram hebben geblazen, dit is meer dan de toegestane hoeveelheid. 

♦  Het alcoholgehalte in je adem mag niet hoger zijn dan 220 Ugl (= microgram per liter). Dit alcoholgehalte geldt ook als je aan het verkeer deelneemt met een bromfiets, snorfiets of fiets. Voor ‘beginnende bestuurders’ geldt een alcohollimiet van 88 Ugl.

De rechter vertelt dat het misdrijf is begaan net over de grens in Duitsland. Hij vraagt de verdachte of hij op de hoogte was dat hij een geldboete van € 425,- kon betalen en zo kon voorkomen dat hij voor de rechter moest komen. Verdachte zegt dat hij inderdaad met alcohol achter het stuur is gekropen en bekend schuld. Echter, verdachte weet niks van een geldboete. ‘Ik was ook heel erg verbaasd dat er niks kwam. Er kan nog weleens post verdwijnen, dat lijkt mij de enige logische verklaring.’ De verdachte overlegt aan de rechter een meegenomen brief en betoogt dat dit de enige brief is die hij heeft ontvangen. Het betreft een brief van 2 augustus 2016 met de mededeling dat hij één punt op zijn rijbewijs heeft gekregen.

De rechter vraagt opheldering over de geldboete aan de officier van justitie. ‘Het is in eerste instantie bij het Centraal Justitieel Incassobureau (CJIB) terecht gekomen. Maar omdat er sprake is van recidive hebben zij de zaak overdragen aan het Openbaar Ministerie (OM). Dus het klopt wel wat meneer zegt, er is nooit een brief uitgegaan met de opdracht de boete te betalen.’

♦  Vanaf 1 juni 2011 geldt er een puntensysteem voor alcoholovertreders. Word je aangehouden met alcohol op? Dan krijg je voor de eerste overtreding één punt. Word je binnen vijf jaar opnieuw aangehouden, met een promillage tussen de en 1.3 en 1.8, dan krijg je het tweede punt. Vanaf dit moment ben je recidivist, en val je onder de ‘recidiveregeling’. Deze regeling houdt in dat het rijbewijs van rechtswege (automatisch) ongeldig is.

De Rechter betoogt dat de verwarring is ontstaan omdat er op het proces verbaal, dat in zijn computer is opgeslagen, staat ‘afdoening transactie module € 425,-‘. Maar nu blijkt dat dit volgens de officier van justitie niet klopt. 

Vervolgens bespreekt de rechter de persoonlijke omstandigheden van de verdachte. Hij constateert dat hij vaker met alcohol op achter het stuur is aangehouden. De rechter vraagt de verdachte om hierop te reageren. ‘Ik drink al jaren niet meer, dat is het trieste ervan. Het verhaal zit zo, op die dag was ik uitgenodigd voor een feest en daar ontmoette ik iemand die ik al héél lang op het oog had. Ik had haar meegenomen naar mijn huis en in plaats van dat het een genoeglijk iets werd ging het als volgt.’ De rechter onderbreekt de verdachte en vraagt of hij het wel kort houdt. Hij wijst hem erop dat we het over zijn rijbevoegdheid hebben en niet over zijn privéleven. De 60-jarige verdachte zegt dat hij zo een beter beeld krijgt voor de aanleiding van het misdrijf en vervolgt zijn verhaal. ‘Het mens had allerlei op en aanmerkingen op mijn huis. Wat uiteindelijk de doorslag gaf was een aanmerking op een schilderij, gemaakt door mijn toenmalige vriendin. Ze vroeg of ik nog een relatie met haar had. Toen ik dit ontkende zei ze dat het ziek was dat het schilderij nog in mijn huis hing. Daar was ik zo van ondersteboven dat ik vier glazen rode wijn heb gedronken, ben gaan rijden en de rest weten jullie.’ 

a6c31a3d9e2e7c1914ca99b9f1eee26b
De rechter vraagt wat het voor hem zou betekenen als hij zijn rijbewijs kwijt zou raken. De verdachte vertelt dat hij rijinstructeur van beroep is. Bovendien is autorijden zijn lust en zijn leven, zo heeft hij zes auto’s. Hij vertelt dat hij zichzelf al gigantisch heeft gestraft, het hele beroep is al finito. Hij heeft een punt op zijn rijbewijs en hij heeft twee jaar moeten wachten op deze zitting. De verdachte zegt vervolgens dat hij graag de geldboete wil betalen en met een taakstraf heeft hij ook geen probleem. ‘Want ja, als u mij een rijontzegging van een paar maanden zou geven, daar wordt niemand beter van. Als ik met die auto’s rijd dan profiteert de fiscus daar bijvoorbeeld ook van. De rechter onderbreekt de verdachte en zegt: “U zegt daar wordt niemand beter van, maar heeft u enige idee waarom een rijontzegging wordt opgelegd?”

Verdachte: Om eens na te denken over het feit dat je hebt gepleegd en daarvan te leren.
Rechter: Wat moet je daar dan precies van leren?
Verdachte: Dat ik al jarenlang niet meer drink.
Rechter: Maar waarom mag je dan niet drinken als je rijdt?
Verdachte: Omdat je zowel geestelijk als lichamelijk niet meer in staat bent behoorlijk een voertuig te kunnen besturen.
Rechter: Wat is daar het probleem dan mee?
Verdachte: Als ik niet meer zou mogen rijden?
Rechter: Nee, als u niet in staat bent een auto te besturen. Waarom moet u nuchter zijn als u een auto gaat besturen?
Verdachte: Ja, om aan die eisen te kunnen voldoen.
Rechter: Ik vraag een beetje door omdat ik getriggerd word door uw woorden dat niemand er wat aan heeft als u niet mag autorijden. Maar al die regels in het verkeer hebben te maken met veiligheid.
[Rechter verheft zijn stem] En dan draait het om andere mensen! En daar hoor ik u niks over zeggen. Ik hoor u alleen maar over u zelf praten en heel genoeglijk praten over een schilderijtje, waarvan u weet dat het mij geen bal interesseert. Ik hoor u niet praten over andere mensen en andere weggebruikers. Als u rijdt onder invloed, bent u een gevaar voor andere mensen. En als u van dergelijke straffen niet leert dan blijft u een gevaar voor andere mensen. Om die reden is het uitermate zinvol om mensen een ontzegging van de rijbevoegdheid te geven, ook als ie zes auto’s heeft.
Verdachte: Ja, dat ben ik met u eens. Maar een taakstraf zou ook best zinvol zijn. Ik heb zelf al eens aan taakstraf uitgevoerd bij Het Koonings Jaght en die mensen waren me heel dankbaar. Dat was toen in verband met het rijden terwijl mijn rijbewijs was ingevorderd.
Rechter: Meneer, u lijkt er wel trots op te zijn.
Verdachte: Nee, helemaal niet.
Rechter: Zo is het. Er is geen enkele reden om daar trots op te zijn. We gaan deze discussie nu stoppen. Ik begin er genoeg van te krijgen.

Eis officier van justitie
De officier van justitie vertelt dat het gaat om een strafbaar feit, waar verdachte ook strafbaar voor is. ‘Ik moet zeggen dat ik net bijna van mijn stoel viel toen ik hoorde dat meneer zelf rijinstructeur is (geweest). Hij heeft kennelijk zelf mensen uitgelegd hoe het wel en hoe het niet moet in het verkeer. Hij handelt in tegenovergestelde richting, dat verbaast mij ten zeerste. Hoe kan het in godsnaam dat u met alcohol op achter het stuur gaat zitten? Het is niet de eerste keer, het is u in het verleden al heel vaak overkomen. Dat baart mij wel zorgen want meneer heeft ook al heel vaak straf hiervoor gekregen en dat heeft kennelijk geen indruk gemaakt. Dan wil ik best geloven dat meneer zijn alcoholgebruik probeert aan te pakken. Maar ik had ook het idee dat meneer het allemaal niet zo serieus neemt want er kunnen écht hele nare dingen gebeuren op de weg! Normaal gesproken als er zulke ernstige gevolgen hebben plaatsgevonden dan zitten er hier drie rechters voor mij en dan zitten de nabestaande van slachtoffers in de zaal. Dan zijn er gewoon doden gevallen, u kunt gewoon iemand doodrijden als u op die manier achter het stuur gaat zitten. Ik wil wel dat u zich dat realiseert, u komt er echt elke keer heel goed mee weg. De richtlijnen schrijven een geldboete van € 425,- voor, nu is het wel zo dat deze zaak al wat ouder is. De zaak is van mei 2016 dat zou formeel gezien betekenen dat we de redelijke termijn net hebben overschreden. Maar ik wil u vragen om het enkel bij een constatering te laten dat de redelijke termijn net is overschreden. De Hoge Raad heeft aangegeven dat dat kan en dat niet per se een korting op een boete nodig is. Ik vind dat in dit geval van belang omdat er hier sprake is van recidive en meneer was al een gewaarschuwd mens. Ik vraag u om de boete van € 425,- op te leggen.

Laatste woord verdachte
De verdachte vindt het terecht. ‘Ik realiseer me ook zeker dat ik moet nadenken voordat ik zoiets doe. Morgen moet ik ook weer bij het CBR een keuring ondergaan voor een nieuw rijbewijs, dat zijn geen misselijke procedures. Ik zit daar wel bij een psychiater en een arts. Er wordt morgen bloed afgenomen en gekeken naar mijn leverwaarden en ik kan u zeggen, die zijn top!’

Uitspraak rechter
Ik ga meteen zeggen dat u met uw laatste opmerking, die ik wil geloven, uzelf een rijontzegging heeft bespaard. Dat zal u misschien verbazen omdat de officier van justitie dit niet heeft geëist. Als ik bij verdachten, die meermalen voor verkeersfeiten voor de rechter hebben moeten komen, geen verbetering zie en als ik met ze praat ook niet merk dat het allemaal draait om veiligheid van andere mensen en niet alleen maar om het plezier van het rijden in een auto etc. Dan word ik een beetje bozig, dan vind ik dat een ontzegging van de rijbevoegdheid aan de orde moet komen. Al is het maar in een voorwaardelijke vorm, dat was ik eigenlijk van plan. Maar nu ik u hoor zeggen dat u bij het CBR, mij bekende trajecten, opnieuw gekeurd moet worden. Dan ben ik gerust gesteld, dat is er voldoende zicht is op uw gedrag, zowel qua alcoholgebruik als rijgedrag. Dan heeft u die waarschuwing niet meer nodig, dat zal ik dan ook niet doen.’ De rechter spreekt vervolgens de officier van justitie aan op het feit dat dit geen ingewikkelde zaak was en dat hij niet snapt waarom dit zo’n twee jaar heeft moeten duren voordat deze zaak behandeld werd. ‘Symbolisch ga ik daarom iets van de geldboete afhalen, het is symbolisch maar ik doe het omdat het OM moet weten dat ze een plicht hebben naar burgers toe om snel duidelijkheid te geven. Dus ik verlaag de geldboete en maak er € 400,- van.

93_5dfc7daea3c6d948_1280box

Wist je dat de meeste zittingen openbaar zijn? Lijkt het je ook leuk om eens een zitting bij te wonen? Klik dan hier om het zittingsrooster bij jou in de buurt te bekijken.

Advertenties

Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit /  Bijwerken )

Google photo

Je reageert onder je Google account. Log uit /  Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit /  Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit /  Bijwerken )

Verbinden met %s

Blog op WordPress.com.

Omhoog ↑

%d bloggers liken dit: